“МИК” НЭГ ИРГЭНИЙ ИПОТЕКИЙН ЗЭЭЛЭЭС 60-100 САЯ ТӨГРӨГ ЦАВЧДАГ БАЙЖЭЭ
“МИК” буюу Монголын Ипотекийн Корпораци дундаас нь хүү авдаггүй бол иргэд орон сууцны ипотекийн зээлийг 4 хүртэлх хувиар авах боломжтой гэж шадар сайд мэдэгдснээс хойш , ипотекийн зээлийн гарц буурч тодорхойгүй нөхцөл байдал үүссэн. Тэгвэл МИК-ийг шалгах ажлын хэсэг байгуулагдсан удахгүй засгийн газрын хуралдаанд дүгнэлтээ танилцуулна. Нэг иргэний ипотекийн зээлээс 60-100 сая төгрөг цавчдаг дундын байгууллага байж болохгүй. Энэ хууль бус үйлдэл гэж шадар сайд мэдээллээ.
11 арилжааны банкны оролцоотой байгуулагдсан “МИК” үүргээ биелүүлээгүй , зөвхөн төрийн нэрээр хууль бус үйлдэлүүд хийсэн учир цаашид “ МИК” байх шаардлагагүй гэж шадар сайд үзэж байна. МИК өнгөрсөн хугацаанд Монгол банк болон засгийн газраас нийт санхүүжилтын 90 гаруй авсан ч иргэдэд арилжааны банкуудаар дамжуулж ипотекийн зээл гаргахдаа дундаас нь хүү авч , хөлжиж байсан баримтууд ажлын хэсгийн шалгалтын явцад ил болжээ. Жишээ нь иргэн А 100 сая төгрөгний зээл авсан гэж үзвэл зээлийн хүүнд 164 сая төлдөг. Үүний 83 сая төгрөг нь зээлийн үндсэн төлбөр , харин үлдсэн 50 гаруй сая төгрөг нь “ МИК”-ийн цэвэр ашиг болж үлддэг байна. Тодруулж хэлбэл зөвхөн 100 сая төгрөгний зээл авсан иргэн 60 орчим сая төгрөг хэмнэх боломжтой ч замаас нь 35 хувийг нь МИК цэвэр ашиг болгож , өөрсдөө халаасладаг байсан гэж шадар сайд мэдээллээ. Энэ бол ипотекийн зээл авсан 110 мянган иргэнд хамаатай. Тэдний боломжийг МИК , төрийн нэрээр халааслаж ирсэн гэж мэдэгдсэн юм.
“МИК” зээлийн хүү , зээлийн урьдчилгаа төлбөрийг бууруулах бүрэн боломж байсан ч зөвхөн иргэдийн халааснаас ашиг хүртэх чиглэлд хууль бус үйл ажиллагааг өнгөрсөн хугацаанд явуулж ирсэн учир өнөөдөр ипотекийн зээлийн хүү өндөр байгааг хөндлөө.2017 онд Аудитын ерөнхий газраас шалгалт оруулахад илэрсэн зөрчлүүд , хууль бус үйлдлүүдээ нууцад хамааруулж , нуун дарагдуулсан. Үүнийг нууцаас гаргаж ил болгох юм байна. Түүнчлэн 2019 оноос санхүүгийн ил тод байдлын тайлангаа нуучихсан. Үүнийг ч ил болгоно. МИК-ийн 2014-2021 оны удирдлагын зардалд 182,7 тэрбум төгрөг , маркетенгийн зардалд 5,7 тэрбум төгрөг зарцуулжээ. Одоо МИК -ийн 73,76 хувийг ХХБ дангаараа , үлдсэн хувийг ТБ , ХБ эзэмшиж байна
МИК байж болно. Гэхдээ хууль бус үйлдлүүдийг нь хүлээн зөвшөөрч болохгүй. Эх үүсвэр нь тодорхой , ил тод байх ёстой гэж үзэж , ажлын хэсэг шалгалт явуулж байна. Удахгүй засгийн газрын хуралдаанд дүгнэлтээ танилцуулна. Түүний дараа МИК байх үгүйг шийдэх юм байна.